Het is een tijdje erg rustig geweest op dit weblog. Ik heb me een paar maanden volledig op mijn promotieonderzoek gestort en daar paste bloggen even wat minder bij. Vanaf nu hoop ik weer meer artikelen te schrijven. Laat ik beginnen met een presentatie die ik onlangs gaf aan het bestuur van een patiëntenvereniging (LVN):
Resultaat van de workshop was dat duidelijk werd dat alle ontwikkelingen op het gebied van e-health (epd’s, health 2.0, telemedicine, enz.) geen technische aangelegenheid zijn, maar gepaard gaan met veranderingen in verhoudingen in de zorg. En vragen om een herbezinning op de het hoe en waarom van een patiëntenvereniging. Ik vind het belangrijk dat patiëntenvereniging zich hiervan bewust zijn, want ze kunnen de dialoog over health 2.0 op gang helpen en aan artsen en patiënten laten zien welke nieuwe kansen er liggen en wat dat betekent voor de rol van arts en patiënt. De zogenaamde ‘early adopters’ vinden zelf wel hun weg in alle mogelijkheden, maar er is ook een groep die eerst overtuigd moet worden van hoe eHealth anderen helpt tijdens hun genezingsproces, voordat zij zelf de kansen benutten die er zijn.
Grappig genoeg denken veel mensen dat Google en Microsoft baanbrekend waren toen zij met hun Persoonlijke Patiënt Dossiers op de markt kwamen. Maar dat is geheel niet het geval, zo laat bijvoorbeeld een artikel van Matthew Kim en Kevin Johnson zien. Iedere willekeurige internetgebruiker had al in 2002 de keuze uit meerdere Persoonlijke Patiënt Dossiers. Toegegeven, deze dossiers wisselden sterk in kwaliteit en voldeden niet altijd aan de hoogste kwaliteitsnormen. Maar toch, internetgebruikers hebben al jaren de mogelijkheid om medische gegevens online op te slaan en/of in te zien.
Vooral bijzonder aan de Persoonlijke Patiënt Dossiers van Google en Microsoft was alle media-aandacht die met de lancering gepaard ging. Hierdoor werd de mogelijkheid van het (kosteloos) creëren van een Persoonlijke Patiënt Dossier bij een breder publiek bekend. En in het verlengde daarvan: er volgde een interessante discussie in media en politiek over nut en toekomst van het landelijke Elektronisch Patiënt Dossier. Die discussie blijft bestaan, ook nu de invoering van landelijk EPD (tijdelijk) stil ligt. En terwijl de Nederlandse burger het idee heeft dat er op EPD-gebied alleen maar wordt gepraat, gepraat en nog eens gepraat, kom je zo tijdens je literatuurstudie diverse voorbeelden tegen van zorginstellingen die gewoon doen. Lees verder »
Vorig jaar begeleidden Zenc-collega Marco Meesters en ik een groep eerstelijns hulpverleners bij het starten van een multidisciplinair Kindercentrum. We adviseerden hen over de werkwijze in het toekomstig centrum en het bijpassende Elektronisch Patiënten Dossier. Marco en ik schreven hierover een artikel in Zorg en Welzijn. Dat artikel is op de website van dit tijdschrift te lezen.
Vandaag interview ik de Engelse huisarts Amir Hannan, die in Engeland ruime ervaring heeft opgedaan met patiënttoegang tot Elektronische Patiënt Dossiers in Haughton Thornley Medical Centres. Het EPD, genaamd Emisaccess, biedt patiënten en hun familieleden inzage in hun medische gegevens die bij het medisch centrum bekend zijn. Daarnaast kunnen mensen online afspraken maken met hun huisarts en herhaalrecepten bestellen.
Ik zal dokter Hannan vragen naar zijn ervaringen met patiëntinzage in het dossier, en hoe hij ervaart dat het de rolverdeling en communicatie tussen hem en zijn patiënten wel of niet veranderd heeft. Ook zal ik tijdens het interview aandacht besteden aan thema’s die momenteel veel in het debat over EPD’s naar voren komen, zoals privacy en de relatie tussen persoonlijke patiëntdossiers, landelijke patiëntdossiers en lokale dossiers als dat van Amir Hannan. Binnenkort verschijnt op deze website een verslag van het interview. Wie alvast meer wil weten, kan hiervoor naar de website van Amir Hannan’s praktijk, waarbij de volgende drie pagina’s in het bijzonder een bezoekje waard zijn:
Naast mijn presentatie over Elektronische Patiënt Dossiers en de arts-patiëntrelatie zijn er vandaag op de International Conference on Health Informatics meerdere presentaties die verband houden met patiëntdossiers, health 2.0 en patiëntparticipatie. Hieronder wederom verslag van de leukste verhalen van vandaag.
Zondagavond was ik bij de premiere van de documentairefilm Zonnig Madeira. Ik belandde min of meer toevallig in de zaal, doordat een vriend me twee uur vantevoren voorstelde een willekeurige film te gaan bekijken op het Nederlands FilmFestival. Het was dan ook een aangename verrassing toen bleek dat die avond een film bleek te draaien over een onderwerp dat mij dagelijks bezighoudt: humane zorg. Zonnig Madeira is enerzijds een prachtige serie portretten van mensen op hoge leeftijd en anderzijds een mooi voorbeeld van hoe ouderenzorg op menselijke wijze kan worden vormgegeven. Lees verder »
Met een goed gevoel kijk ik terug op het seminar Innovatie Anders. Zoals gehoopt werd het een seminar waarin creatieve, ‘andere’ manieren van innovatie in de zorg centraal stonden. Wij als organisatie wilden graag met anderen op zoek naar praktische antwoorden op de huidige vraagstukken in de zorg. Daarom gingen aan de hand van concrete voorbeelden van innovatiemethoden het gesprek aan - en dat dan niet vanuit het traditionele paradigma, maar vanuit de veranderende verhoudingen in de zorg.
Daarom was het mooi dat Martijn Hulst met zijn presentatie over health 2.o de toon zette. Hij toonde alle praktische uitingsvormen van de huidige paradigmashift in de zorg ten gevolge van het nieuwe internet. Opvallend was dat uit de stemronde die op zijn presentatie volgde bleek dat het publiek bijna unaniem enthousiast was over de mogelijkheden van health 2.0 voor de zorg terwijl zij tegelijkertijd nog niet precies weten ‘hoe’. Een spannende vraag, die als een rode draad door de middag liep. In de discussies rondom de andere presentaties kwam het thema health 2.0 namelijk nog meerdere keren terug. Lees verder »
Het loopt niet echt lekker met het landelijke Elektronisch Patiënt Dossier. Vorige week woensdag ontving Minister Klink een brandbrief - en niet van de minste of geringste. Zowel de artsenfederatie KNMG, de huisartsenorganisaties LHV en NHG, de apothekersorganisatie KNMP als het Koninklijk Nederlands Genootschap voor Fysiotherapie (KNGF) laten de minister weten dat ze de komst van het Elektronisch Patiënt Dossier in de huidige vorm en op de geplande invoeringsdatum niet zien zitten.
Vanuit die optiek is het niet verbazingwekkend dat het regent aan kleinschalige initiatieven. Zeker gezien het feit dat de eerste versie van het landelijk EPD nog niet direct toegankelijk zal zijn voor patiënten, was het te voorspellen dat er tal van initiatieven tot persoonlijke patiëntdossiers zouden ontstaan - in het Engels “personal health records”. Zo startte er onlangs een proef met een Nederlands alternatief voor de persoonlijke patiëntdossiers van Microsoft en Google. Thuis-epd.nl biedt voor patiënten tal van functionaliteiten die hun zelfredzaamheid moet vergroten. Lees verder »
Gisteren werd bekend dat de Friese stichting Gerrit winnaar is van de Telemedicineprijs 2008. Opvallend is dat de prijs - een initiatief van EPN en Nitel - dit jaar niet naar een puur technische innovatie of toepassing gaat. Stichting Gerrit wint de prijs vooral omdat het zorgverleners verbindt, hun informatievoorziening op orde brengt, en ook nog eens een innovatieplatform vormt. Wat mij betreft een mooi signaal: innovatie draait immers veel meer om mensen in beweging krijgen en het verbeteren van interactie, dan om technisch hoogstandjes. Lees verder »