Bettine September 11th, 2009
Ketengericht werken was een aantal jaren geleden een echte hype. Iedereen had het erover. Momenteel is web 2.0 of zorg 2.0 ontzettend populair. In essentie draait het bij beide begrippen om hetzelfde: samenwerken en de mens centraal stellen. In alle theorie over, en praktijkvoorbeelden van, ketensamenwerking is er vooral aandacht voor de samenwerking tussen professionals voor de klant. Dat voor de klant werken wordt dan vaak ook voor de klant denken in plaats van met de klant denken. Kortom, vaak ligt er nog een wat paternalistische gedachte ten grondslag aan ketengericht werken. Of kun je het zien als een vorm van consumentisme.
Elektronische Patiënten Dossiers zijn hiervan vaak een voorbeeld. Het landelijke EPD diende in eerste instantie ter verbetering van de informatie-uitwisseling en daarmee samenwerking tussen zorgprofessionals. De patiënt werd echter niet gezien als een onderdeel van deze keten. Hij of zij moest uiteindelijk wel de voordelen van een EPD merken door minder medische fouten en het niet keer op keer opnieuw moeten aanleveren van zijn medische gegevens. Maar zelf kon hij zijn gegevens niet inzien, laat staan dat hij zelf de informatieketen kon vormgeven en aansturen. Inmiddels heeft de minister, mede door het debat over zorg 2.0, zijn plannen gewijzigd en is patiënttoegang tot het EPD prioriteit gemaakt. Maar het ontwerp van het landelijke EPD blijft voorlopig ‘1.0′: het sociale netwerk van de patiënt is geen onderdeel van de informatieketen.
Hoe kunnen we ketensamenwerking zo organiseren dat het ook de behoeften van de klant/cliënt/burger/patiënt 2.0 centraal staan? Waar kan de theorie over ketens de ‘zorg 2.0 ideeën’ versterken? Dit zijn de vragen waarmee ik naar het herfstseminar van Innovatie Anders ga. Want het seminar op 14 oktober is getiteld: ‘nieuw denken over ketens’. Daar waar de vorige bijeenkomsten gingen over zorginnovatie en health 2.0 in de praktijk, probeert dit seminar een ‘andere’ kijk op ketengericht werken te bieden. Aan de hand van praktijkvoorbeelden gaan mensen tijdens werksessies in gesprek over wat nu de succesfactoren van ketensamenwerking zijn. Zelf geloof ik vooral in de kracht van het sociale netwerk van de burger en het voortdurend in contact blijven met zijn of haar leefwereld. Maar ik ben natuurlijk zeer benieuwd naar de verhalen van de andere deelnemers. Ik hoop u dan ook op 14 oktober te ontmoeten. En wie er niet bij kan zijn: reageer op dit artikel, start een discussie op de Innovatie Anders-groep op LinkedIn, of volg ons op die dag via Twitter.
Bettine June 12th, 2009
Gisteren vond in Apeldoorn het symposium “de toekomst van professionele zorg” plaats. Linda Spaans, momenteel stagiair bij Zenc, ging erheen en schreef voor deze website een verslag. Linda doet onderzoek naar de opvattingen van verschillende stakeholders ten aanzien van het landelijk Elektronisch Patiëntendossier. Dit met als doel aanbevelingen te doen over de toekomstige invoering van het EPD. Hierover op deze site later meer - hieronder het verslag van het symposium. Lees verder »
Bettine March 21st, 2009
Vorige week werd een nieuwe website gelanceerd waarop kankerpatiënten informatie kunnen vinden over waar ze voor experimentele behandelingen terecht kunnen. Daarvoor beschikten alleen artsen over deze informatie. Per kankersoort kunnen patiënten zoeken naar onderzoek naar nieuwe behandelingen. Voor patiënten die graag zelf de regie willen over hun zorg is dit weer een kans om hun kennisachterstand op hun behandelaars te verkleinen. In de rubriek Polderpeil van het dagblad Trouw werden lezers gevraagd wat zij hiervan vinden. Het resultaat is als volgt: Lees verder »
Bettine February 25th, 2009
Amir Hannan is een levend voorbeeld van een health 2.0 arts, zoveel is me na een interview met hem wel duidelijk. Vandaag deel 2 uit deze serie over deze Engelse huisarts, die middels patiënttoegang tot een EPD zijn patiënten probeert te emanciperen tot gelijkwaardige gesprekspartners. Hoe denkt Amir Hannan over de veranderende rollen binnen de arts-patiëntrelatie? Hoe ziet een arts 2.0 eruit? Lees verder »
Bettine February 12th, 2009
Vandaag vindt in Den Haag een door het Nictiz georganiseerd seminar over health 2.0 plaats. Wie meer wil weten over het seminar, of mee wil praten over health 2.0 kan daarvoor naar het speciaal voor het seminar ingerichte health2.0 forum. Ik geef een presentatie over health 2.0 en de arts-patiëntrelatie. De vragen die centraal zullen staan: “waarom is de arts-patiëntrelatie belangrijk?” en “wat is de toegevoegde waarde van health 2.0 daarbij?”. De sheets van de presentatie zijn hieronder te zien.
Bettine January 26th, 2009
Virtuele zorg draait om interactie tussen mensen en het online uitwisselen van informatie. Die informatie-uitwisseling gebeurt om verschillende redenen: ter voorkoming van medische fouten, ter verbetering van de bedrijfsvoering, ter ontwikkeling van kennis, met als doel behandelresultaten te verbeteren en om het welzijn van mensen te verhogen. In de zorg wordt dat laatste doel van informatie-uitwisseling vaak over het hoofd gezien. Dit komt doordat zorginstellingen voornamelijk gericht zijn op gezondheid, terwijl zorgconsumenten vaak veel sterker gefocust zijn op welzijn. Beleidsmakers in de zorg zouden bewuster moeten nadenken over hoe met dit belangrijke verschil in focus om te gaan. Te vaak wordt nu gesproken van ‘patiëntgerichte’ ICT-toepassingen die in wezen niet gericht zijn op de leefwereld van de zorgconsument. Het Elektronisch Patiënten Dossier is hier een mooi voorbeeld van. Lees verder »
Bettine January 16th, 2009
Naast mijn presentatie over Elektronische Patiënt Dossiers en de arts-patiëntrelatie zijn er vandaag op de International Conference on Health Informatics meerdere presentaties die verband houden met patiëntdossiers, health 2.0 en patiëntparticipatie. Hieronder wederom verslag van de leukste verhalen van vandaag.
Lees verder »
Bettine January 15th, 2009
Vandaag de tweede dag van de International Conference on Health Informatics in Portugal. Gisteren heb ik kennis gemaakt met een aantal innovatieve projecten in de zorg op het gebied van ICT. Daarnaast ontmoette ik interessante mensen uit verschillende landen. Het is inspirerend te zien wat er wereldwijd wordt bedacht aan slimme nieuwe manieren van zorgverlenen. Daarbij miste ik zo nu en dan wel de ‘helicopterview’. De onderzoekers die zich bezighouden met ICT in de zorg lijken soms weinig aandacht te hebben voor hoe hun innovatie zich verhoudt tot vergelijkbare innovaties elders ter wereld. Het was daarom moeilijk voor mij te bepalen of de gepresenteerde innovaties nu echt zo nieuw en baanbrekend waren - of dat het vooral oude wijn in nieuwe zakken was. De beleidsmatige, sociale en ethische aspecten blijven bovendien wat onderbelicht. Maar dit zijn typische opmerkingen van een organisatiewetenschapper - en wat dat betreft ben ik hier een beetje een vreemde eend in de bijt.
Vandaag staat allereerst een presentatie van één van de keynote speakers op het programma. Pier Luigi Emiliani gaat het hebben over het gebruik van technologie voor mensen met beperkingen waardoor ze kunnen blijven meedoen aan onze samenleving (dat moet ons kabinet aanspreken…). In zijn introductie in het programmaboek start Emiliani met een schets van het Europese beleid op dit vlak, hetgeen erop wijst dat deze spreker wel vanuit het bredere plaatje een verhaal gaat houden. Later op de dag volgen nog een aantal korte presentaties en een paneldiscussie. Hieronder doe ik opnieuw (live) verslag. Lees verder »
Bettine January 2nd, 2009
Vandaag staat in Emerce een artikel over health 2.0 als revolutie in de zorg. Veel van de inhoud is voor velen waarschijnlijk bekende kost, maar er staan onder andere leuke fragmenten in uit een interview met Maarten Lens-FitzGerald. Voor wie hem nog niet kent: Maarten hoorde het afgelopen jaar dat hij kanker had en deed op zijn weblog verslag van zijn ziekte. Dit onder het mooie motto: “To share, to inform, and hopefully to help a little”.
Het artikel in Emerce is op onderdelen wel wat naïef. Zo koppelt het het weblog van Maarten aan het landelijk Elektronisch Patiënten Dossier. Daarmee wordt de suggestie gewekt dat health 2.0 en het landelijke EPD deel uitmaken van dezelfde trend. Maar dat EPD kan je voorlopig toch moeilijk een EPD 2.0 noemen: het is nog sterk aanbiedersgericht en er is nog geen sprake van prosumenten - burgers die tegelijkertijd zorginformatie produceren en consumeren. Daarnaast wordt het landelijk EPD in het artikel van Emerce als een noodzakelijke innovatie neergezet vanwege de grote hoeveelheid medische missers door gebrekkige informatie-uitwisseling. Van alle commotie rondom het EPD wordt daarbij geen melding gemaakt. Maar ach, dat is voor de verandering misschien ook weleens fijn.
Vandaag schreef Maarten overigens deel 2 van een mooie terugblik op 2008, met de gezien zijn ziekte bijzondere titel”I had a great year“. In die terugblik natuurlijk ook het filmpje waarin Maarten muizen filmt die hij in het ziekenhuis ziet rondlopen. Ik gebruik dat filmpje in gesprekken over health 2.0 vaak om aan te geven dat health 2.0 zorginstellingen voor nieuwe, uitdagende, oncontroleerbare vormen van transparantie stelt.
Kortom, de op de tweede dag van het jaar geschreven artikelen op de websites van Emerce en Maarten zijn dus zeker een bezoekje waard.
Bettine December 17th, 2008
De afgelopen tijd kwamen het Elektronisch Medicatie Dossier (EMD) en WaarneemDossier Huisartsen (WDH) zo vaak in het nieuws dat je bijna zou vergeten dat VWS en Nictiz ook nog met andere zaken bezig zijn. Al zijn er veel mensen die daar niet meer in geloven - het is nog
steeds de bedoeling dat dit slechts de eerste hoofdstukken van het landelijk EPD zijn - en dat er snel meer volgen. Eén van de geplande uitbreidingen op het EPD is namelijk een zelfzorgdossier voor mensen met diabetes.
Om te zorgen dat dit dossier goed aansluit op de wensen en behoeften van de uiteindelijke gebruikers doet Nictiz hier momenteel onderzoek naar. Mensen met diabetes en hun zorgverleners kunnen online een vragenlijst invullen. Op de startpagina vindt u allereerst informatie over de vragenlijst, waarnu u kunt doorlinken naar de daadwerkelijke vragen. Patiënten komen op die startpagina via deze link, zorgverleners kunnen hier terecht. Voor mensen die niet tot de categorie gebruikers behoren, maar wel benieuwd zijn naar de vragenlijst, hieronder wat meer informatie over het zelfzorgdossier en het onderzoek.
Lees verder »
